Verkennen, verbinden en versnellen

Met die vraag startte het thema Datagedreven multimodaal beleid. De eerste focus ligt op fietsdata, bijvoorbeeld voor fietsstimulering, fietsparkeren en fietsveiligheid.

Is er een gezamenlijke opgave?
In de verkenningsfase onderzochten we of er binnen de regio een gezamenlijke behoefte is aan betere mobiliteitsdata van andere modaliteiten dan de auto. Die behoefte bleek er te zijn. Verschillende partners willen hun fietsbeleid beter kunnen onderbouwen met betrouwbare en bruikbare gegevens. In het jaarplan wordt een notitie over de gedeelde behoefte aan fietsdata genoemd als resultaat van deze fase.

Gate 1: GO
Er is een duidelijke, gedeelde behoefte en de opgave is relevant voor meerdere partijen in de regio. Daarmee was er voldoende aanleiding om de vraag verder te onderzoeken en scherper te definiëren.

Binnen dit thema werken regionale partners samen aan praktische oplossingen die het verkeersmanagement effectiever maken.

Waar liggen de belangrijkste knelpunten?
In de verkenningsfase onderzochten we of er binnen de regio een gezamenlijke behoefte is aan betere mobiliteitsdata van andere modaliteiten dan de auto. Die behoefte bleek er te zijn. Verschillende partners willen hun fietsbeleid beter kunnen onderbouwen met betrouwbare en bruikbare gegevens. In het jaarplan wordt een notitie over de gedeelde behoefte aan fietsdata genoemd als resultaat van deze fase.

Gate 1: GO
Er is een duidelijke, gedeelde behoefte en de opgave is relevant voor meerdere partijen in de regio. Daarmee was er voldoende aanleiding om de vraag verder te onderzoeken en scherper te definiëren.

Met die vraag startte het thema Raamwerk gedragsmonitoring. De focus ligt op een gezamenlijke aanpak die inzicht geeft in doelgroepen, hun gedrag en de factoren die daarop van invloed zijn.

Wat is er nodig om gedrag effectief te beïnvloeden?

Tijdens de verkenningsfase op 1 juli 2026 zijn verschillende ideeën verkend om de effecten van mobiliteitsmaatregelen beter te meten en inzichtelijk te maken. Daaruit kwam naar voren dat het niet voldoende is om alleen naar een maatregel of oplossing te kijken. Om gedrag effectief te kunnen beïnvloeden, moet ook duidelijk zijn op welke doelgroep een maatregel zich richt, wat deze doelgroep beweegt en binnen welk systeem en welke context het gedrag plaatsvindt.

Daarmee verschoof de aandacht van het meten van afzonderlijke maatregelen naar een bredere, systemische benadering van gedragsverandering.

Gate 1: GO

Het onderwerp kreeg een GO omdat er een herkenbare gezamenlijke behoefte is en het vraagstuk relevant is voor meerdere partners. Daarmee was er voldoende aanleiding om de behoefte verder te definiëren.

Met die vraag startte het thema Datagedreven multimodaal beleid. De eerste focus ligt op fietsdata, bijvoorbeeld voor fietsstimulering, fietsparkeren en fietsveiligheid.

Welke informatie hebben beleidsmakers nodig?

In deze fase stond de informatiebehoefte van beleidsmakers centraal. Op 9 september 2026 brachten de betrokken partijen hun beleidsvragen en mogelijke databronnen bij elkaar. De centrale vraag was: welke informatie hebben beleidsmakers nodig om betere keuzes over fietsbeleid te kunnen maken?

De belangrijkste behoefte is betrouwbare en bruikbare basisinformatie over fietsgebruik en fietsparkeren. Denk aan aantallen fietsers, herkomst en bestemming, doelgroepen, snelheden en ontwikkelingen door de tijd. Het beoogde eindproduct is een dashboard of vergelijkbare toepassing waarmee beleidsmakers zelf analyses kunnen uitvoeren.

Ook is het eigenaarschap is verder ingevuld. De provincie Noord-Holland en Haarlemmermeer richten zich op fietsgebruik, Amsterdam op fietsparkeren en de Vervoerregio Amsterdam (VRA) op de regionale datastromen. Goudappel werkt de dataschema’s verder uit en MRA-netwerk DIM verzorgt de onderlinge afstemming.

Gate 2: GO
De informatiebehoefte is voldoende scherp, de gezamenlijke opgave is duidelijk en het eigenaarschap voor de verdere uitwerking is belegd. We weten nu wat we nodig hebben. Op naar de volgende stap: welke oplossing past daarbij?

Binnen dit thema werken regionale partners samen aan praktische oplossingen die het verkeersmanagement effectiever maken.

Wat hebben wegbeheerders nodig?

Op 23 september 2026 brachten vertegenwoordigers van de gemeenten Amstelveen, Amsterdam, Almere, Purmerend en Haarlemmermeer, de provincies Noord-Holland en Flevoland en de Vervoerregio Amsterdam concrete knelpunten uit de praktijk bij elkaar. Het doel: deze vertalen naar gezamenlijke opgaven, functionele wensen en doelgroepen. Ook keek men naar welke partijen wilden bijdragen aan het uitwerken van de oplossingen en verdere uitwerking.

Hier kwamen twee belangrijke thema’s uit naar voren:

• Toegang tot het juiste gereedschap – Wegbeheerders beschikken niet altijd even makkelijk over de juiste informatie en hulpmiddelen om verkeerssituaties goed aan te pakken. Zo spelen er in de praktijk onverwachte afsluitingen, gebrekkige informatie over omleidingen en onvoldoende afstemming tussen wegbeheerders.
  Tegelijk is er al veel kennis en ondersteuning beschikbaar, bijvoorbeeld via de Toolbox Smart Mobility, XTnT en Keypoint. De uitdaging is daarom niet alleen om nieuwe hulpmiddelen te ontwikkelen, maar vooral om wegbeheerders te helpen het bestaande aanbod te vinden en te benutten. Daarbij is behoefte aan praktische oplossingen die hen snel verder helpen en tijd besparen.
• Samenhang zichtbaar maken – Hoe breng je de meerwaarde van verkeersmanagement overtuigend over op collega’s, managers, bestuurders en inwoners? En hoe maak je die meerwaarde zichtbaar? Aansprekende praktijkvoorbeelden kunnen laten zien wat goede samenwerking en informatievoorziening opleveren, maar ook wat de gevolgen zijn wanneer partijen hun bijdrage niet leveren. Zo wordt duidelijker waarom tijdige actie en samenwerking nodig zijn en ontstaat er meer draagvlak voor verkeersmanagement.

Voor beide thema’s zijn bovendien trekkers gevonden die de uitwerking op zich nemen.

Gate 2: GO
De praktijksituaties zijn vertaald naar twee concrete en herkenbare opgaven. Ook zijn voor beide opgaven trekkers gevonden die verantwoordelijkheid nemen voor de verdere uitwerking. Daarmee is er voldoende basis om van het definiëren van de behoefte over te gaan naar het ontwikkelen van mogelijke oplossingen.

Met die vraag startte het thema Raamwerk gedragsmonitoring. De focus ligt op een gezamenlijke aanpak die inzicht geeft in doelgroepen, hun gedrag en de factoren die daarop van invloed zijn.

Kan een systematische aanpak bijdragen aan effectievere maatregelen?

Op 17 september 2026 hebben vertegenwoordigers van verschillende overheden en organisaties de gezamenlijke behoefte verder uitgewerkt. Centraal stond de vraag hoe een systemische aanpak kan bijdragen aan effectievere mobiliteitsmaatregelen.

De deelnemers onderschreven de behoefte aan een gezamenlijke en herkenbare methodiek voor gedragsverandering en -monitoring. Die moet niet alleen de doelgroepen in beeld brengen, maar ook hun motieven en weerstanden en de lokale context waarin het gedrag plaatsvindt. Monitoring en evaluatie moeten vanaf het begin onderdeel zijn van de aanpak.

De methodiek moet breed toepasbaar zijn, bijvoorbeeld bij spitsmijden, verkeersveiligheid, parkeren, wegwerkzaamheden en duurzame mobiliteit. Ook moet de aanpak bijdragen aan kennisdeling, continuïteit en een efficiëntere inzet van middelen.

Vervolg binnen de definieerfase

De volgende stap is om de behoefte verder te concretiseren en te onderzoeken hoe deze in de praktijk kan worden toegepast. Het voorstel is om samen met doelgroepen een analysemethode verder te verkennen aan de hand van concrete casussen. Een mogelijke casus is het beter omleiden van fietsers tijdens wegwerkzaamheden. De ervaringen uit deze verkenning kunnen helpen om scherper te bepalen wat de methodiek moet kunnen en wat nodig is voor de verdere ontwikkeling.

Onderweg naar Gate 2

Het onderwerp bevindt zich daarmee nog in de definieerfase. De vervolgstappen moeten voldoende duidelijkheid opleveren over de opgave, de gezamenlijke behoefte, de betrokken partijen en het eigenaarschap. Op basis daarvan kan vervolgens worden bepaald of het onderwerp een GO bij Gate 2 krijgt en door kan naar de volgende fase: Conceptualiseren.

Met die vraag startte het thema Datagedreven multimodaal beleid. De eerste focus ligt op fietsdata, bijvoorbeeld voor fietsstimulering, fietsparkeren en fietsveiligheid.

Welke oplossing past bij de behoefte?

In deze fase werken de eigenaren de verschillende onderdelen verder uit:

• Provincie Noord-Holland en gemeente Haarlemmermeer: wensen voor het dashboard fietsgebruik uitwerken.
• Gemeente Amsterdam: wensen voor het dashboard fietsparkeren uitwerken.
• Vervoerregio Amsterdam: het proces voor regionale datastromen uitwerken.
• Goudappel: de dataschema’s verder uitwerken.
• MRA-netwerk DIM: de onderlinge afstemming verzorgen.

Met deze vervolgstappen wordt toegewerkt naar een concrete specificatie van de dashboardfunctionaliteit, heldere dataschema’s en een werkbaar proces om regionale data beschikbaar te maken.

Deze uitwerking moet leiden tot concrete oplossingsrichtingen die met elkaar kunnen worden vergeleken en afgewogen. Volgens de innovatietrechter wordt richting Gate 3 toegewerkt naar een businesscase met oplossingsrichtingen en een kosteninschatting.

Binnen dit thema werken regionale partners samen aan praktische oplossingen die het verkeersmanagement effectiever maken.

Welke oplossingen kunnen werken?

In deze fase gaan de trekkers aan de slag met het ontwikkelen en selecteren van mogelijke oplossingen voor de twee thema’s.

• Voor toegang tot het juiste gereedschap wordt onderzocht hoe wegbeheerders beter gebruik kunnen maken van beschikbare kennis, hulpmiddelen en ondersteuning, op een manier die praktisch toepasbaar is en tijd bespaart. Trekkers voor dit thema zijn: provincie Flevoland, provincie Noord-Holland en de gemeente Purmerend.
• Voor samenhang zichtbaar maken wordt uitgewerkt hoe praktijkvoorbeelden kunnen helpen om de meerwaarde van verkeersmanagement en goede samenwerking duidelijk te maken aan collega’s, managers, bestuurders en inwoners. Trekkers voor dit thema zijn: gemeente Amsterdam, provincie Flevoland en de gemeente Haarlemmermeer.

De verschillende oplossingsrichtingen worden verder uitgewerkt en afgewogen. Na besluitvorming door MENS volgt begin 2027 een besluit over de businesscase. Bovendien staan in het eerste en tweede kwartaal van 2027 de ontwikkeling en het testen van prototypes gepland (Ontwikkelen en Testen). Daarmee werken we al toe naar praktische ondersteuning die regionaal verkeersmanagement effectiever maakt.